
Όχι.

Εκτός συγκλονιστικού απροόπτου ο τίτλος δεν θα σας θυμίζει κάτι. Πρόκειται για μια σουηδική ταινία του 1957, την οποία σκηνοθέτησε ο Ίνγκμαρ Μπέργκμαν και είναι γνωστή στη χώρα μας ως η «Έβδομη Σφραγίδα». Λογικά ο ελληνικός τίτλος είναι αρκετά οικείος, ενώ ακόμα κι αν δεν την έχετε δει, κάπου θα έχει πάρει το μάτι σας την εμβληματική σκηνή στην οποία ο Θάνατος παίζει σκάκι με τον Ιππότη. Καλή ταινία σίγουρα, αλλά δεν είναι για όλες τις ώρες και μέρες, μάλλον θα σας φανεί βαριά αν επιχειρήσετε να τη δείτε με ipad στην παραλία.
Βλέποντας πριν λίγους μήνες την Έβδομη Σφραγίδα σε μια προβολή της κινηματογραφικής ομάδας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, συνειδητοποίησα ότι ορισμένες προσωπικότητες μπορούν να αψηφήσουν το χρόνο. Το ρόλο του Ιππότη υποδυόταν μία γνώριμη φιγούρα, ο Μαξ Φον Σίντοφ, ένας ηθοποιός που έχει αφήσει -και παραδόξως εξακολουθεί να αφήνει- το στίγμα του στην ιστορία της έβδομης τέχνης. Την ίδια χρονιά τον είχα δει να παίζει ρόλους σε δύο πρόσφατες, μεγάλες ταινίες, το «Robin Hood» και το «Solomon Kane», δηλαδή τουλάχιστον μισό αιώνα μετά την Έβδομη Σφραγίδα.
Το Robin Hood του Ridley Scott είναι μάλλον πολυδιαφημισμένο για να το περιγράψω, αλλά το Solomon Kane, παρότι αξιοπρεπής επιλογή, πέρασε αρκετά απαρατήρητο ακόμα και από τους οπαδούς του φάνταζυ. Καλή περιπέτεια, εντυπωσιακές μάχες, ευρωπαϊκή μεσαιωνική ατμόσφαιρα, εύστοχο καστ και εξαιρετική μουσική. Ο Solomon Kane είναι ένας θρησκευόμενος, πουριτανός ήρωας του 16ου αιώνα που αποφασίζει να αναμετρηθεί ολοκληρωτικά με το κακό. Αποτελεί κλασικό δημιούργημα του Robert E. Howard, του συγγραφέα που εμπνεύστηκε και τον Κόναν, ο οποίος αυτόν τον καιρό επέστρεψε πάλι στις σκοτεινές αίθουσες για να κάνει επίδειξη των μυών του σε 3d.
Περνώντας την ίδια περίοδο μια κρίση αναζήτησης καλών έργων του φανταστικού (το Χόμπιτ κάνει πρεμιέρα στις 14 Δεκεμβρίου 2012), είδα το «Season of the Witch» με τον άνευρο Nicolas Cage. Αποδείχθηκε σχετικά καλό, αλλά αρκετά κλισέ για να ξεχωρίσει. Με λίγες ώρες διαφορά έπιασα στα χέρια μου το στιβαρό «Black Death», ταινία του 2010 που κινείται ακριβώς στην ίδια θεματολογία (πανούκλα, εκκλησία, δαίμονες κλπ κλπ), αλλά είναι ανώτερη. Στο Black Death πρωταγωνιστεί ένας κλασικός ιππότης της γενιάς μας, ο Sean Bean, που αγαπήθηκε πολύ φέτος στη σειρά Game of Thrones (προφανώς και το έχετε δει). Όμως το Black Death έχει υποπέσει σε ένα σφάλμα. Έχει “δανειστεί” ένα κομμάτι της πλοκής του από μία άλλη, άγνωστη ταινία. Στον κινηματογράφο αυτή η πρακτική δεν είναι εξ ορισμού καταδικαστέα, αλλά είναι πάντα καλό να αναγνωρίζεται όποιος καταφέρνει να κάνει ένα βήμα πέρα από το τετριμμένο. Και έτσι ο κύκλος μας ολοκληρώνεται με μια επιστροφή στη Σκανδιναβία.
Το «Sauna» είναι μια φινλανδική ταινία εποχής του 2008, γυρισμένη με φυσιολογικό budget, ακόμα και για τα δεδομένα της χώρας μας. Καθώς ολοκληρώνεται ένας μακροχρόνιος πόλεμος μεταξύ Σουηδίας και Ρωσίας, δύο αδέρφια, που είναι μέλη μιας ομάδας που χαράζει τα νέα σύνορα προς το βορρά, έρχονται αντιμέτωποι με τα εγκλήματα που είχαν διαπράξει στο παρελθόν. Άκρως σκοτεινή ατμόσφαιρα, δόσεις μεταφυσικού και κατάληξη ανοιχτή σε ερμηνείες, συνθέτουν μια ταινία μακριά από την τυπική αμερικάνικη αισθητική. Με ατέλειες μεν, άξια προσοχής δε. Το μόνο δυσάρεστο συναίσθημα που αφήνει είναι ότι στη δημιουργία ταινιών είμαστε πολύ (μα πολύ) πίσω, καθώς σε μεγάλο βαθμό περιοριζόμαστε σε τηλεοπτικής λογικής προϊόντα του στιλ «Αγαπημένα Τρίκαλα», «Σεξ θα πει αγάπη» και «Σούλα σ’ αγαπάω».

(η παρουσίαση δημοσιεύθηκε στο δέκατο τεύχος του λογοτεχνικού free press, αντί x λόγου)
Τα τελευταία χρόνια, μετά το φαινόμενο του Lost και του Southpark, καθώς και την έκρηξη του ίντερνετ, αποκτήσαμε άμεση πρόσβαση σε μερικούς πολύ θελκτικούς «απαγορευμένους» καρπούς. Ένας από αυτούς ήταν οι σύγχρονες αμερικάνικες σειρές· όταν μεγάλωνε η γενιά μου, στην ελληνική τηλεόραση παιζόταν ακόμα η Δυναστεία, ο Ιππότης της Ασφάλτου, η Λάσυ, οι Ντιουκς (!) και διάφορες άλλες που έφταναν στη χώρα μας ταξιδεύοντας στο χρόνο. Και η αλήθεια είναι ότι ήμασταν και ευχαριστημένοι από τις ληγμένες κονσέρβες, γιατί έλειπε το μέτρο σύγκρισης και οι εγχώριοι παραγωγοί αντέγραφαν τους Αμερικάνους με αρκετά χρόνια καθυστέρηση.
Πλέον όμως, έχουμε την ευχέρεια να παρακολουθούμε ακριβώς ό,τι προβάλλεται στον υπόλοιπο κόσμο, ακριβώς στο χρόνο που προβάλλεται και ενώ αυτό διαμορφώνεται. Σήμερα παίζεται ένα επεισόδιο; Αύριο έχει κυκλοφορήσει σε torrents. Και για να προλάβω όσους ερυθριούν στο άκουσμα της λέξης, σημειώνω ότι αυτή η διαδικασία δεν χρειάζεται να είναι «παράνομη», άλλωστε τα περισσότερα μεγάλα δίκτυα της Αμερικής προσφέρουν τα επεισόδια των σειρών τους ελεύθερα, λίγες ώρες μετά την πρώτη προβολή. Βέβαια, δεν υποστηρίζω ότι οι σειρές στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού (ή και στην Αγγλία) είναι στην πλειονότητά τους αξιόλογες, σαβούρα υπάρχει κι εκεί μπόλικη. Αλλά είναι αναμφισβήτητο πώς υπάρχουν αρκετές οι οποίες θα σας προσφέρουν πολλές ώρες ευχάριστης ψυχαγωγίας*.
Το Game of Thrones του George R. R. Martin είναι το πρώτο βιβλίο της σειράς επικής φαντασίας A song of ice and fire, που πρωτοεκδόθηκε το 1996, αμέσως απόκτησε φανατικό κοινό και έκτοτε απόσπασε πολλές λογοτεχνικές βραβεύσεις. Όχι άδικα γιατί πρόκειται για ένα πολυεπίπεδο, στιβαρό βιβλίο, που δίνει ιδιαίτερο βάρος στην ανάπτυξη των χαρακτήρων και στις δολοπλοκίες που υφαίνονται πίσω από την κατάκτηση ενός θρόνου. Ήταν θέμα χρόνου και συγκυριών να μεταφερθεί το βιβλίο στη μικρή ή τη μεγάλη οθόνη, και αυτό έγινε φέτος υπό τις ευνοϊκότερες προϋποθέσεις.
Πριν λίγες εβδομάδες -και μετά από τέσσερα χρόνια προετοιμασίας- έκανε πρεμιέρα η ομώνυμη σειρά στο κανάλι HBO, που έχει επανειλημμένα διακριθεί για τις προσεγμένες παραγωγές του. Η πρώτη σεζόν του Game of Thrones αποτελείται από δέκα επεισόδια και έχει αποσπάσει πολύ θερμά σχόλια από κοινό και κριτικούς. Αν και βρισκόμαστε ακόμα στην αρχή, για μένα είναι με διαφορά η καλύτερη φάνταζυ σειρά που έχει προβληθεί και υποψιάζομαι ότι θα θέσει τόσο ψηλά τον πήχη, ώστε θα είναι πολύ δύσκολο να ξεπεραστεί στο μέλλον.
Ξεκινώντας από την αρτιότητα στον τεχνικό τομέα (φωτογραφία, σκηνικά, κοστούμια) και προχωρώντας σε σκηνοθεσία, σενάριο και ερμηνείες, το Game of Thrones διαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά για να αφήσει το στίγμα του. Παρακολουθώντας έστω και μερικά λεπτά, αμέσως ο θεατής αντιλαμβάνεται το μέγεθος της παραγωγής (5 με 10 εκατομμύρια δολάρια (!) κόστισε το αρχικό επεισόδιο) και τη φροντίδα που έδειξαν οι δημιουργοί για να αναπαραστήσουν τη μεσαιωνική εποχή και ατμόσφαιρα του μυθιστορήματος. Ξεχωριστή μνεία αξίζει το καστ που περιλαμβάνει σπουδαίους Βρετανούς ηθοποιούς, ανάμεσά τους κι ο «πολύς» Sean Bean.
Στο μυθικό Seven Kingdoms ένας βασιλιάς, που αντιμετωπίζει εσωτερικούς και εξωτερικούς κινδύνους, ζητάει από έναν ευγενή να γίνει το δεξί του χέρι. Στην Ανατολή ο νόμιμος διάδοχος του θρόνου ζει εξόριστος με την αδερφή του και απεργάζεται την επιστροφή στην πατρίδα μαζί με ένα στρατό εισβολέων. Στα παγωμένα βόρεια σύνορα υπάρχει το Τείχος για να προστατεύει τους ανθρώπους από ακατανόμαστους, αρχαίους κινδύνους.
Για την υπόθεση είναι κρίμα να μην ανακαλύψετε τα υπόλοιπα μόνοι σας. Έτσι ή αλλιώς, ακόμα και αν δεν είστε οπαδοί των σπαθιών, της μαγείας και ακόμα κι αν πάντα μπερδεύατε τον Μπόρομιρ με τον Άραγκορν, το Game of Thrones είναι σχεδόν υποχρεωτικό να διεκδικήσει ένα μερίδιο από το χρόνο σας. Είτε ως βιβλίο (8,99 $ από το Amazon**), είτε ως σειρά, είτε σε συνδυασμό αυτών των δύο.
* Τα πολύ πρόσφατα Spartacus: Blood and Sand (Starz), Pillars of the Earth (Starz) και το συναρπαστικό Sherlock (BBC), είναι μερικές πολύ καλές επιλογές.
** Μέχρι στιγμής έχουν κυκλοφορήσει τέσσερα βιβλία στη σειρά: A Game of Thrones, A Clash of Kings, A Storm of Swords, A Feast for Crows (στην Ελλάδα μπορείτε να τα βρείτε σε μετάφραση από τις εκδόσεις Anubis). Στις 12 Ιουλίου κυκλοφορεί η πολυαναμενόμενη συνέχεια A Dance with Dragons.

The Town ***1/2
Αυτά. Για μένα έχει έρθει η ώρα να ξεκινήσει το πρώτο επεισόδιο του Game of Thrones. Ελπίζω ο Sean Bean (aka Boromir) να μην πεθάνει στην αρχή της σειράς. Καλή Ανάσταση και καλές διακοπές!